In collaboration with Payame Noor University and Iranian Electronic Learning Association

Document Type : scientific-research

Authors

1 کارشناسی ارشد آموزش ابتدایی دانشگاه اراک

2 استادیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه اراک، اراک، ایران

3 دانشیار گروه تکنولوژی آموزشی دانشگاه اراک

10.30473/idej.2025.74592.1241

Abstract

در عصر حاضر، تفکر انتقادی به عنوان یکی از مهارت‌های ضروری و اساسی برای موفقیت در زندگی فردی و اجتماعی شناخته می‌شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر تلفیق مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای در تدریس برخط بر تفکر انتقادی دانش‌آموزان پایه ششم ابتدایی، به دنبال ارائه شواهدی تجربی در خصوص اثربخشی این رویکرد نوین آموزشی است. این مطالعه نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون و گروه کنترل، شامل 40 دانش‌آموز پایه ششم شهر اراک بود که به دو گروه آزمایش (تدریس با مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای) و کنترل (روش سنتی) تقسیم شدند. داده‌ها از طریق پرسشنامه تفکر انتقادی ریکتس (2003) جمع‌آوری و با استفاده از نرم‌افزار SPSS تحلیل شد. نتایج نشان داد که گروه آزمایش پس از اجرای مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای، بهبود معناداری در تفکر انتقادی داشتند. این یافته‌ها همسو با مطالعات قبلی، نقش مؤثر این مدل در ارتقای مهارت‌های تحلیلی و تصمیم‌گیری را تأیید کرد. مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای با تأکید بر مراحل کاوش، مشارکت، تحلیل، ترکیب، ارزیابی، کاربرد و بازتاب، فرصت‌های یادگیری عمیق و معناداری را برای دانش‌آموزان فراهم می‌کند. تلفیق این مدل با محیط‌های یادگیری مبتنی بر وب، که از نوآوری‌های این پژوهش محسوب می‌شود، امکان دسترسی به منابع متنوع، تعاملات غنی و بازخوردهای فوری را فراهم می‌کند و در نتیجه، به یادگیری فعال و تفکر انتقادی دانش‌آموزان کمک می‌کند. با توجه به نتایج این پژوهش، پیشنهاد می‌شود که سیاست‌گذاران آموزشی و طراحان برنامه درسی، مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای را به عنوان یک رویکرد مؤثر در برنامه‌های آموزشی و دوره‌های ضمن خدمت معلمان مد نظر قرار دهند. همچنین، لازم است که معلمان با نحوه طراحی و اجرای فعالیت‌های یادگیری مبتنی بر این مدل در محیط‌های وب آشنا شوند.

Keywords

Main Subjects

Article Title [Persian]

تأثیر مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای بر مهارت تفکر انتقادی دانش‌آموزان در محیط‌های یادگیری مبتنی بر وب

Authors [Persian]

  • افسانه عسگری عراقی 1
  • رحیم مرادی 2
  • محسن باقری 3

1

2 Assistant Professor, Department of Educational Sciences, Faculty of Humanities, Arak University, Arak, Iran

3

Abstract [Persian]

In the contemporary era, critical thinking is recognized as an essential and fundamental skill for success in individual and social life. The present research aims to investigate the effect of integrating the seven-step learning cycle model in online instruction on the critical thinking of sixth-grade elementary school students, seeking to provide empirical evidence regarding the effectiveness of this innovative educational approach. This quasi-experimental study, employing a pre-test-post-test control group design, included 40 sixth-grade students from Arak city, who were divided into two groups: experimental (taught with the seven-step learning cycle model) and control (traditional method). Data were collected through the Ricketts Critical Thinking Disposition Questionnaire (2003) and analyzed using SPSS software. The results indicated that the experimental group demonstrated a significant improvement in critical thinking after implementing the seven-step learning cycle model. These findings are consistent with previous studies, confirming the effective role of this model in promoting analytical and decision-making skills. The seven-step learning cycle model, emphasizing the stages of elicitation, engagement, exploration, explanation, elaboration, extension, and evaluation, provides opportunities for deep and meaningful learning for students. The integration of this model with web-based learning environments, which constitutes an innovation of this research, facilitates access to diverse resources, rich interactions, and immediate feedback, consequently contributing to students' active learning and critical thinking. Based on the findings of this research, it is suggested that educational policymakers and curriculum designers consider the seven-step learning cycle model as an effective approach in educational programs and in-service teacher training courses. Furthermore, teachers must become familiar with the design and implementation of learning activities based on this model in web-based environments.

Keywords [Persian]

  • مدل یادگیری هفت‌مرحله‌ای
  • تفکر انتقادی
  • محیط‌های یادگیری مبتنی بر وب
  • آموزش برخط
  • سازنده گرایی