Document Type : scientific-research

Authors

• Hamid Ahmadi Hedayat ¹
• morteza golshani gahraz ²
• Zahra Samari Ebrahimzadeh ³
• Kamal Nosrati Heshi ¹

¹ عضو هیات علمی دانشگاه فرهنگیان

² دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشگاه فرهنگیان علامه امینی، تبریز، ایران

³ دانشجوی دکتری فیزیولوژی ورزشی، دانشگاه شهرکرد، ایران

Abstract

پیشینه و اهداف توجه به حواسپرتی دیجیتال در دانش‌آموزان بسیار حائز اهمیت بوده و مدیریت آن می‌تواند موجب افزایش تمرکز و یادگیری عمیق‌تر گردد . هدف پژوهش حاضر، مطالعه پدیدارشناسانه عوامل زمینه‌ساز حواسپرتی دیجیتال دانش‌آموزان در آموزش مجازی مبتنی بر تجربه زیسته معلمان می‌باشد. روش‌ها‌: روش پژوهش کیفی و از نوع پدیدارشناسی است. جامعه آماری مصاحبه‌شوندگان پژوهش، شامل معلمان متوسطه شهر کرج در سال‌تحصیلی 1404-1403بوده اند. برای انتخاب شرکت‌کنندگان، از شیوه نمونه‌گیری هدفمند و تا حد اشباع استفاده شد، که در این پژوهش 21 نفر معلم بوده اند. داده‌ها با استفاده از مصاحبه عمیق و نیمه ساختاریافته و نیز به شیوه گفت‌و‌گوی دو طرفه، جمع‌آوری گردید. برای تعیین روایی و پایایی مصاحبه‌ها نیز تکنیک تثلیث یا مثلث‌سازی، تکنیک کنترل اعضاء، تکنیک کسب اطلاعات دقیق موازی و خودبازبینی محققان صورت گرفت. یافته‌ها: در مصاحبه با معلمان، اکثریت آن‌ها به وجود عوامل زمینه‌ساز حواسپرتی دیجیتال نظیر عوامل محیطی و روانی، کارهای غیرضرور دیجیتالی، عوامل آموزشی و تدریس، ارتباطات آنلاین مداوم و ناتوانی خودتنظیمی‌هیجانی تاکید داشتند و راهکارهایی اعم از راهکارهای خانوادگی، بکارگیری فعالیت‌های ذهنی و طبیعی، راهکارهای عاطفی، تنظیم محیطی مطلوب برای آموزش و مطالعه را برای آن ارائه دادند. نتیجه‌گیری: در نتیجه باید گفت که با کنترل و مدیریت عوامل زمینه‌ساز حواسپرتی دیجیتال دانش‌آموزان می توان به افزایش کیفیت یادگیری دانش آموزان کمک نمود.

Keywords

• تجربه‌زیسته
• حواسپرتی دیجیتال
• عوامل‌زمینه‌ساز
• راهکارها
• معلمان

Main Subjects

• آموزش از دور

Article Title [Persian]

مطالعه پدیدارشناسانه عوامل زمینه‌ساز حواسپرتی دیجیتال دانش‌آموزان در آموزش مجازی مبتنی بر تجربه زیسته معلمان

Authors [Persian]

• حمید احمدی هدایت ¹
• مرتضی گلشنی گهراز ²
• زهرا ثمری ابراهیم زاده ³
• کمال نصرتی هشی ¹

¹ Faculty member of Farhangian University

² Master's student in Educational Psychology, Allameh Amini University of Education, Tabriz, Iran

³ PhD Candidate in Sports Physiology, Shahrekord University, Iran

Abstract [Persian]

Background and Objectives: Addressing digital distraction among students is critical, as its management can enhance focus and foster deeper learning. This study aims to explore the factors contributing to digital distraction in virtual education through a phenomenological lens, drawing on teachers’ lived experiences. Methods: This qualitative study adopts a phenomenological approach. The research population consisted of secondary school teachers in Karaj during the 2023-2024 academic year. Participants were selected using purposive sampling until data saturation was reached, resulting in 21 teachers. Data were collected through in-depth, semi-structured interviews conducted as two-way dialogues. To ensure the validity and reliability of the interviews, techniques such as triangulation, member checking, parallel data collection, and researcher self-review were employed. Findings: Interviews revealed that most teachers identified several factors contributing to digital distraction, including environmental and psychological factors, unnecessary digital activities, educational and instructional factors, constant online communication, and deficiencies in emotional self-regulation. They proposed solutions such as family-based strategies, engaging mental and natural activities, emotional support, and creating an optimal learning environment. Conclusion: Managing and mitigating the factors contributing to digital distraction can significantly improve the quality of student learning.

Keywords [Persian]

• Lived experience
• digital distraction
• enabling factors
• solutions